ناگفته‌های «صنف بازار» از اوضاع مسكن در گفت‌وگوی متفاوت «دنیای‌اقتصاد» با رییس اتحادیه مشاوران املاك
تحلیل «آقای‌املاك» از عوامل تهدید قیمت مسكن

عكس: نگار متین‌نیا
بازار مسكن این روزها به مویی بند است
خطر سرمایه‌های سرگردان وجود دارد، سوداگران ملك زیر خاكستر هستند و از بین نرفته‌اند


گفت‌وگو از: فرید قدیری
رییس اتحادیه مشاوران املاك كه عموم مردم او را به‌خاطر اظهارنظرهای مكرر در مورد كاهش قیمت مسكن و وعده‌هایش نسبت به تامین شرایط مناسب برای خانه‌دار شدن، «پدر بازار املاك» لقب داده‌اند؛ در گفت‌وگویی مفصل و متفاوت با «دنیای‌اقتصاد» به تشریح مجموعه عواملی پرداخته كه یكبار در سال 86 موج بزرگی از التهاب قیمت در بازار مسكن را به‌وجود آورد و همزمان رشد تاریخی ارزش ملك را منجر شد.
مصطفی‌قلی خسروی گرانی 80 درصدی مسكن در آن سال را به انفجار بمبی تشبیه می‌كند كه كلیدش را بانك‌ها با پرداخت وام خانوادگی روشن كردند و سوداگران ملك با دمیدن در آتش، دامنه این انفجار را افزایش دادند.رییس صنف بنگاه‌های املاك می‌گوید مافیای مسكن كه سه سال پیش برای اولین بار مطرح شد و گرانی‌ها به مافیا نسبت داده شد، به آن شكلی كه عمدا در بازار كارخرابی كند هرگز وجود خارجی نداشته و ندارد، اما نحوه پرداخت وام خرید و رفتار خودسرانه عده‌ای از وام‌گیرنده‌ها نشان داد در كشور ما فرهنگ استفاده از تسهیلات خرید مسكن وجود ندارد. این وام‌ها به جای آنكه دست مصرف‌كننده واقعی برسد افرادی با بنام زدن خانه‌هایشان به همسر، پدر، مادر و فرزند، این تسهیلات را دریافت و در راه خریدهای سرمایه‌ای و سوداگری مسكن صرف كردند. نتیجه آن شد كه ولع خرید آپارتمان با نقدینگی فراوان در دست سوداگران، بازار را فرا گرفت و بلافاصله قیمت‌ها را رشد داد.
خسروی به نقش «حرف و شایعه» در نوسان قیمت مسكن نیز اعتقاد دارد و می‌گوید: «وقتی مركزی بدون هماهنگی، آماری از رشد قیمت مسكن اعلام می‌كند، بلافاصله سوداگران از آن سوءاستفاده می‌كنند و قیمت ملك را به همان اندازه افزایش می‌دهند. ملك میوه یا خودرو نیست كه دولت برای كنترل قیمت، از خارج وارد كند. صحبت درباره قیمت مسكن سیاست می‌خواهد، نمی‌شود هر طور كه هست همان‌گونه گفت. من معمولا قیمت‌ها را چند درصد پایین‌تر از آنچه كه هست در مصاحبه‌ها اعلام می‌كنم.»
رییس اتحادیه مشاوران املاك تهران كه ریاست اتحادیه كشوری را نیز برعهده دارد، نسبت به خطری كه از ناحیه سرمایه‌‌های سرگردان كماكان متوجه بازار مسكن است، این‌گونه هشدار می‌دهد: «سوداگران و سفته‌بازان ملك، زیر خاكستر هستند و از بین نرفته‌اند. این گروه در حاشیه بازار نشسته، اما بیرون نرفته و در كمین هستند تا در موقعیت مناسب وارد بازار شوند. سوداگران تا زمانی‌كه این دولت روی كار است و روی گردن آنها پا گذاشته كاری نمی‌توانند انجام دهند.» خسروی به نقش مردم در شكل‌گیری ركود و رونق مسكن نیز اعتقاد دارد و می‌گوید: وقتی بین متقاضیان مصرفی اجماع به‌وجود می‌آید كه زمان خرید مسكن نیست، یك‌دفعه بازار خالی از مشتری می‌شود. در دو سال اخیر آنچه بیش از همه در ركود مسكن موثر بود، بی‌میلی مردم به خرید بود كه توانست هم ركود و هم ارزانی را در بازار ایجاد كند.
متن گفت‌وگو با مصطفی‌قلی خسروی رییس اتحادیه مشاوران املاك درباره ناگفته‌هایی از نحوه ورود او به اتحادیه، رفتارهای متفاوت بنگاه‌های مسكن، نظر دولت نسبت به مشاوران، روش‌های تعیین قیمت معاملات، علت حضور گسترده بازنشسته‌ها در بنگاه‌ها، رشد اخیر قیمت مسكن، وام خرید، ملاكان بزرگ تهران و نقش آنها در تغییر مسیر قیمت مسكن را در زیر بخوانید:
شما بازنشسته ارتش هستید. چطور وارد بنگاه مسكن شدید؟
من 20 سال و 10 روز در نیروی زمینی ارتش خدمت كردم در عملیات‌های فتح‌المبین، بیت‌المقدس، والفجرها، رمضان و دارخوین شركت داشتم. سال 65 سنگ كلیه آوردم و با ماده 70 ارتش كه تقاضای شخصی بازنشستگی است، بازنشسته شدم. بعد از بازنشستگی، در بنگاه مسكن «850» در خیابان عباس‌آباد نبش سهروردی كارم را شروع كردم. البته قبلش هم بعد از ظهرها كه از ارتش بیرون می‌آمدم در بنگاه باجناقم مشغول بودم و با این حرفه آشنایی مختصری داشتم. در 850 مدت كوتاهی را كار كردم، اما همین مدت كوتاه متوجه كار شدم و 3 ماه بعد آمدم در خیابان سامان به بنگاه مسكن دانش. من و شریكم مغازه را دایر كردیم، اما نمی‌دانستم باید جواز كسب بگیرم و مثلا باید بروم اتحادیه پروانه فعالیت برایم صادر كنند. تا اینكه از پلیس قضایی آمدند و مغازه ما را پلمب كردند. تازه متوجه شدم اتحادیه‌ای هست. رفتم آنجا دیدم دو اتاق و كلی راه‌پله در اتحادیه هست كه هیچ نظم و انضباطی برقرار نیست. با كلی دوندگی و از سر و كول مراجعه‌كنندگان بالا رفتن، بالاخره موفق شدم پروانه كسب دریافت كنم. تا سال 68 در بنگاه «دانش» بودم و همان سال یك ملك داشتم كه فروختم و در یوسف‌آباد صاحب یك بنگاه املاك شدم.
چطور داخل اتحادیه مشاوران املاك شدید؟
سال 68 كه برای خودم مستقل شدم و پروانه كسب گرفتم معاون وقت اتحادیه به من نامه نوشت و درخواست كرد كه بازرس صنف شوم. گفتند به‌خاطر نظم و لباسم و سابقه نظامی كه دارم برای حوزه بازرسی مناسب هستم. من همیشه آدم خوش‌لباسی بودم، همیشه با كت و شلوار و پیراهن اتوكشیده در محیط كار حاضر می‌شدم. همیشه با مردم مودب صحبت می‌كنم. قدیمی‌ها به ما یاد دادند برخورد اول نمودار شخصیت آدم است. من جلوی پای همه بلند می‌شوم بعضی دوستان پشت‌سرم می‌گویند خسروی نوبرش را آورده. الان من آنقدر تعظیم می‌كنم كه بعضی‌ها تصور می‌كنند فلانی مشكلی در كارش است. بگذریم. بازرس اتحادیه كه شدم متوجه مشكلات ریز و درشت در صنف بنگاه‌های املاك شدم. نرخ حق كمیسیون به صفر رسیده بود و همین باعث شده بود یك عده‌ای در كار «وا‌ببندند». من از این قضیه خیلی ناراحت بودم.
وابستن یعنی چه؟
وابستن یعنی اینكه فروشنده ملك، قیمت 100 میلیونی برای فروش تعیین كرده، اما مشاور املاك از چشم خریدار متوجه می‌شود كه او حاضر است ملك را به‌خاطر مثلا نزدیكی به محل زندگی پدر و مادرش 110 میلیون تومان هم بخرد. در این معامله از آنجا كه مشاور املاكی حق كمیسیونی از انجام معامله نصیبش نمی‌شود وامی‌بندد و با فروشنده توافق می‌كند 10 میلیون تومان به قیمت اضافه كند و این مازاد را بین فروشنده و بنگاه به‌صورت مساوی تقسیم كند. این معامله از پایه خراب است و اصل انجام چنین خرید و فروشی بوی حرام می‌دهد. من این مسائل را می‌دیدم و برای حل آن تصمیم گرفتم در سال 77 برای حضور در اتحادیه كاندید شوم. در این انتخابات رای بالایی به من دادند و رییس شدم.
در طول این 12 سالی كه ریاست صنف بنگاه‌های مسكن را برعهده داشته‌اید، آیا موفق شدید برای جلوگیری از «وابستن» مشاوران املاك اقدامی كنید؟ یعنی الان كسی وانمی‌بندد؟
همان سال‌ها اتحادیه نرخ ‌نامه رسمی برای تعیین حق‌كمیسیون بنگاه‌های مسكن تعیین كرد و قرار شد مشاور املاكی‌ها براساس درصدی از ارزش معامله، پورسانت خود را از طرفین دریافت كنند. البته این نرخ الان حداكثر یك درصد است، اما شما در كشورهای خارجی كه بروید بنگاه‌های مسكن به ازای هر معامله 6 درصد از فروشنده به عنوان اجرت كار دریافت می‌كنند. اینجا هم باید به زودی حق دلالی بنگاه‌های مسكن عادلانه تعیین و تصویب شود كه دنبال این موضوع از طریق وزارت بازرگانی و سازمان حمایت از مصرف‌كننده هستیم. الان اعضای من انتظار دارند لااقل پورسانت آنها به هر جهت مرتب شود. الان سیستم‌های مشاور املاك دست كمی از دفاتر آژانس هواپیمایی ندارد، همه بنگاهی‌ها لباس مرتب، خیلی قشنگ و مرتب و با كامپیوتر روی میزشان عین هواپیمایی‌ها دارند كار می‌كنند.
زمستان سال گذشته اتحادیه كشوری مشاوران املاك تشكیل شد كه شما در انتخاباتی به عنوان برنده به ریاست این اتحادیه منصوب شدید. برای رییس شدن از طرف جناح، ارگان یا گروه خاصی حمایت یا سفارش نشدید؟ منظورم این است كه واقعا اعضا به شما رای دادند؟
ببینید خیلی بد است و من توهین می‌دانم كه بگوییم آقایان خواستار این شده‌اند كه حتما «من» باشم. چون این ضعف را می‌رساند و غلط‌ترین كار ممكن است. هیچ دستگاه و مسوولی دخالتی چه در انتخابات تهران و چه در انتخابات كشوری و چه در هیچ انتخاباتی مطلقا نداشته و ندارند.
حتی نگفتند كه باید شما حتما رییس اتحادیه كشوری بشوید؟
نه ابدا، من فقط یك چیزی به شما بگویم. من قبل از انتخابات سوم اتحادیه تهران، خواستار این شدم كه حضور نداشته باشم؛ اما وقتی اعلام كردم، آن‌چنان داد و فریادی از طرف اعضا شد كه همین تكلیف به من كرد كه دوباره شركت كنم.
چرا باب شده كه هر كسی بازنشسته می‌شود بلافاصله درصدد برمی‌آید بنگاه مسكن راه بیندازد؟ مشاور املاك جای بازنشسته‌ها است؟
یك شوخی بكنم؛ بازنشستگی خوب است، اما حیف كه مرخصی ندارد. متاسفانه نظام تامین اجتماعی ما ایراد دارد. فردی كه به سن بازنشستگی می‌رسد و تازه خرج و رفت‌وآمد او شروع می‌شود، حقوق دریافتی‌اش به شدت كاهش پیدا می‌كند. كارمند بازنشسته برای جبران مخارج دنبال شغل می‌گردد و دست آخر بنگاه املاك را انتخاب می‌كند.
یعنی كار در بنگاه املاك درآمد زیادی دارد كه همه به‌خصوص بازنشسته‌ها را جذب می‌كند؟
خیر اینطور نیست. افراد بازنشسته چون هنر دیگری جز پشت میز نشستن ندارند، بنگاه را بهترین جا برای شغل می‌دانند. مشاوران املاك بدون هیچ هزینه‌ای ایجاد شغل می‌كنند.
چند درصد از مشاوران املاك تحصیلكرده هستند؟
در تهران 80 درصد بنگاهی‌ها تحصیلكرده دانشگاهی هستند، اما در كل كشور به غیر از تهران بین 30 تا 40 درصد تحصیلات دارند.
برنامه‌ای برای ارتقای سطح سواد در بنگاه‌های مسكن دارید؟
بله داریم. با وزارت بازرگانی به فكر راه‌اندازی دانشگاه علمی كاربردی مخصوص مشاوران املاك هستیم. اما من خودم طرح دیگری دارم.
5 سال پیش كه برای معالجه به آمریكا رفتم، دیدم آنجا اصلا بنگاه مسكن وجود ندارد، یكسری شركت‌های حقوقی بزرگ كه به آنها رییل استیت می‌گویند فعالیت دارند و همه معاملات توسط این شركت‌ها بدون دردسر انجام می‌شود. ما هم می‌خواهیم در آینده نزدیك مشاوران املاك را به چندین شركت بزرگ تبدیل كنیم. كنترل كردن كمپانی‌های املاك خیلی راحت‌تر از بنگاه‌های مسكن است.
از گردهمایی مشاوران املاك چند روز مانده به انتخابات ریاست جمهوری پارسال بگویید. این همه بنگاهی را چگونه به سالن وزارت كشور آوردید؟ همه آنها با نامه‌ای كه به امضای شما نوشته شده بود، دعوت بودند.
ما هیچ نوع حركتی نكردیم. هیچ تبلیغی هم نكردیم. هیچ بخشنامه‌ای هم نكردیم. من در خارج از تهران خیلی بین بنگاه‌های مسكن شناخته شده هستم. وقتی نامه نوشتیم همه آمدند.
رییس‌جمهور را چگونه دعوت كردید؟
ما سعی كردیم همیشه مسوولان را كنار خودمان داشته باشیم، یكی از افتخارات صنف من این است كه آقای رییس جمهور تشریف آوردند و دعوتشان كرده بودیم.
شما دعوت كردید؟
داستان دارد. وقتی ازدحام بنگاهی‌ها شیشه سكوریت وزارت كشور را شكست، اطرافیان گفتند دیگه آقای احمدی‌نژاد نمی‌آید. حراست وزارت كشور آمد به ما گفت آمدن آقای رییس‌جمهور را كنسل شده بدانید، اما خودش با من تلفنی صحبت كرد و گفت من می‌آیم. همه گفتند امنیت نیست اما آمد و در آستانه در حیاط وزارت كشور ایستاد و دعایی خواند و وارد سالن همایش شد.
گردهمایی، خرداد 88 بود. درست چند روز مانده به انتخابات. آن روز مشاور املاكی‌ها كلی برای رییس جمهور كف زدند و تشویقش كردند. رییس‌جمهور چه گفت كه هیجان آنها را به همراه داشت؟
خب بالاخره آقای احمدی‌نژاد توانمندی مشاوران املاك را خوب دیده بود. آنجا اعلام كردند وزارت مسكن باید مسكن‌مهر را به بنگا‌ه‌‌ها تحویل دهد تا آنها بسازند و به مردم واگذار كنند، اما این اعلامیه به سازنده‌ها برخورد و آمدند جلو و كار انجام شد. ما هم دخالت نكردیم و گفتیم زشت است بهتر است این ماجرا را كش ندهیم.
سازنده‌ها و به‌خصوص انبوه‌سازان درباره شما می‌گویند: «خسروی فقط بلد است بگوید قیمت مسكن ارزان است و ارزان‌تر می‌شود.» شما برای جلب رضایت مردم مدام از كاهش قیمت مسكن می‌گویید یا رضایت دولت؟ اواخر سال 87 كه هنوز رشد قیمت متوقف نشده بود شما ادعای كاهش قیمت را مطرح كردید.چرا؟
اولا كه برای ملت بله، اما برای دولت نخیر، هرگز. دوما ما با دولت هیچ كاری نداریم دولت هم با ما كاری ندارد. من بخش خصوصی هستم دولتی كه نیستم. رای من را مردم و صنف داده‌اند. دولت نه می‌تواند یك رای به من اضافه كند و نه می‌تواند از رای من كم كند. پس بنابراین نیست، اما برای مردم چرا.
یعنی قبول می‌كنید كه در مصاحبه‌هایتان، با سیاست درباره قیمت مسكن حرف می‌زنید؟
بله، مردم را دوست دارم؛ اما از تشنج خوشم نمی‌آید. من چند سال پیش وقتی قیمت مسكن بالا می‌رفت واقعیت را می‌گفتم اما الان آقایانی هستند كه اطلاعات خوبی ندارند. آنهایی كه سیاست كاری و اقتصادی خوبی دارند با من حرف ندارند، اما خرده معلوماتی‌ها و خرده ثروتی‌ها با من مشكل دارند. همین‌هایی كه نسبت به حرف‌های من حرف دارند نمی‌دانند كه در 30 كشور جهان ركود مسكن حاكم شده؟ مگر دبی، آمریكا، قبرس، اسپانیا و چین دست من بوده؟ مگر من گفتم كه ملك در این كشورها ارزان شود؟ خوب وقتی بازار جهانی مسكن كاهش قیمت می‌بیند تبعاتش به ایران هم می‌رسد. این كه دست من نیست.خرده ‌ثروتی‌ها فقط نوك بینی‌شان را می‌بینند و فكر می‌كنند كه ما گفتیم مسكن ارزان شود تا آنها ضرر كنند. اصل هدف من امید دادن به مردم و بدبین نكردن آنها است.
به نظر شما چرا سال 86 موج ویران‌كننده گرانی دامن بازار مسكن را گرفت و قیمت‌ها دو برابر شد؟
در دولت‌های گذشته، بانك‌های خصوصی یك مرتبه قارچ‌گونه شكل گرفت. وقتی تعدادشان زیاد شد برای فعالیت اقتصادی و رقابت با هم آمدند وام خرید مسكن ریختند دست مردم. وام‌ها بدون ضمانت درست و حسابی و بدون تحقیق خیلی راحت به همه داده شد. یكسری ارزیاب هم بدون آنكه ارزش واقعی ملك را با وامی كه پرداخت می‌شود مقایسه كنند، برای همه وام‌ها مجوز صادر می‌كردند. كار بعد از چند ماه به جایی رسید كه افرادی كه صاحب مسكن بودند با انتقال ملك به نام اعضای درجه یك خانواده، از بانك وام‌های 50 تا 100 میلیونی دریافت كردند و برای خرید ملك چندم، هزینه كردند. این وام و املاك هیچ كمكی به متقاضیان واقعی و مصرف‌كننده نكرد و ابزاری برای سودجویی و سفته‌بازی عده‌ای سرمایه‌دار شد.من خودم كسی بودم كه آن زمان می‌گفتم باید 80 تا 90 درصد ارزش ملك وام داده شود. اما بعدا متوجه شدم فرهنگ استفاده از وام خرید مسكن در كشور ما وجود ندارد و تا مادامی كه از این تسهیلات به جای استفاده، سوءاستفاده می‌شود نباید جلوی پرداخت آن را آزاد كرد.در سال 86 در میدان پرداخت وام خرید مسكن سرمایه‌دارها پیروز شدند. نتیجه آن شد كه خرید و فروش‌های چندین‌باره سرمایه‌دارها باعث تحریك قیمت مسكن شد. خرید‌هایی كه این افراد در بازار مسكن انجام می‌دادند با نقدینگی زیادی بود كه بانك‌ها در اختیارشان قرار داده بودند و آنها هیچ دغدغه‌ای از بابت ارزش معامله‌ای كه در قالب خریدار ملك دوم و سوم و چندم خود انجام می‌دادند، نداشتند. قیمت‌ها هم تا جایی‌كه توانستند بالا رفتند تا اینكه جلوی پرداخت وام یك‌دفعه گرفته شد. آقای احمدی‌نژاد همان روزها در جمع مردم یكی از استان‌ها برای اولین بار از ماجرای سفته‌بازی با وام خرید مسكن پرده برداشت و با جسارت از برخی بانك‌ها در این ماجرا گفت. بعدش هم اعلام كرد كه پایش را گذاشته در بازار مسكن كه همین حرف او باعث تشكیل كارگروه مسكن و شورای عالی مسكن شد.
فكر می‌كنید سال 86 همه تقصیرها گردن وام خرید بود؟ آن روزها هیچ معامله‌ای در بنگاه‌ها با قیمتی كه چند روز قبل طرفین تفاهم كرده بودند انجام نمی‌شد. بنگاهی‌ها ساعتی قیمت را تغییر می‌دادند.
ما متاسفانه از یك موضوع مهم غفلت كرده‌ایم. بعضی از عزیزان من فكر می‌كنند هر چقدر قیمت بالا برود رواج كارشان بیشتر می‌شود. در صورتی‌كه اگر الان آپارتمان به متری 10 میلیون تومان رسیده بود كسی خرید نمی‌كرد و بنگاهی‌ها باید كركره مغازه را پایین می‌كشیدند. ما آورنده پایین قیمت مسكن هستیم، اما در صنف ما عده‌ای هستند كه این موضوع را متوجه نمی‌شوند و می‌خواهند خلاف جهت شنا كنند كه البته اگر اتحادیه آنها را شناسایی كند با آنها برخورد خواهد شد.
الان فكر می‌كنید حرف‌ها و سیاست‌های شما در مصاحبه‌هایی كه انجام می‌دهید باعث شده قیمت مسكن آرام شود؟
خیر، كارهای دولت. ما ممكن است اثرگذار باشیم اما اصل و عمده‌اش را دولت نقش داشته است.
ماجرای ماده 188 لایحه برنامه پنجم كمی عجیب به نظر می‌رسد. چطور ممكن است در لایحه‌ای كه دولت آن را به مجلس فرستاده پیشنهاد منع تنظیم مبایعه‌نامه توسط بنگاه‌های مسكن و واگذاری این مسوولیت به دفاتر اسناد رسمی را ارائه كرده باشد؟ دولت با چند میلیارد تومان هزینه، سامانه رهگیری معاملات مسكن را راه‌اندازی و به دست بنگاه‌های مسكن داد. اگر این ماده به تصویب نهایی برسد، بنگاه‌های مسكن بیكار می‌شوند؟
اولا این پیشنهاد از طرف قوه قضائیه مطرح شده است. دوم اینكه ما و ثبتی‌ها با هم هستیم و لازم و ملزوم یكدیگر محسوب می‌شویم، اما این مساله كدرهگیری و سامانه، یك مقداری بین‌ ما فاصله انداخت. الان اصلا بحث حذف بنگاه‌ها در كار نیست. من خودم برای ماده 188 با نایب‌رییس مجلس حاج آقا ابوترابی صحبت كردم و ایشان به من گفت كسی نمی‌خواهد شما را حذف كند و مبایعه‌نامه به روال سابق توسط مشاور املاك تنظیم می‌شود، فقط باید طرفین معامله متعهد شوند مبایعه‌نامه را بلافاصله در دفترخانه تبدیل به سند رسمی كنند. شایعات زیاد است خیلی چیزها راجع ما می‌نویسند؛ اما یقین بدانید ما هستیم و اثرگذار خواهیم بود.
در چند ماه اخیر یعنی از ابتدای سال تاكنون قیمت مسكن تغییر كرده است؟
تغییر یعنی چی؟ یعنی گرانی؟
بله.
هرگز. قیمت‌ها هیچ رشدی نكرده‌اند.
ولی مركز آمار ایران گزارش داده قیمت آپارتمان در تهران در بهار امسال نسبت به بهار 88 نزدیك به 20 درصد افزایش پیدا كرده است. این گزارش را قبول ندارید؟
من نمی‌دانم آقای مركز آمار این آمارها را از كجا می‌گیرد. من روزی‌كه شما گزارش مركز آمار را منتشر كردید، با انفورماتیك راهبر تماس گرفتم و سراغ قیمت‌هایی كه سامانه رهگیری معاملات مسكن از روی مبایعه‌نامه‌های فصل بهار ثبت كرده است را گرفتم. چند دقیقه بعد انفورماتیك اعلام كرد متوسط قیمت مسكن با پارسال فرقی نكرده است. ما با بچه‌های رهگیری جلسه گذاشتیم كه چرا چنین آمارهایی یك‌دفعه از سوی مراجع اعلام می‌شود كه بعد نتوانیم جلوی كار را بگیریم.
پس گزارش مركز آمار را تایید نمی‌كنید؟
خیر به هیچ وجه. ممكن است در یك محله شمال تهران این رشدی كه ادعا می‌شود اتفاق افتاده باشد، اما متوسط كل شهر تهران افزایش قیمت ندارد.
چرا نباید آمار افزایش قیمت مسكن اعلام شود؟ چه خطری دارد؟ اگر اعلام نشود كه دستگاه‌ها برای پایین آمدن قیمت تلاشی نمی‌كنند.
ببینید شما اگر همین الان در روزنامه بنویسید پرتقال گران شد یا سیب نایاب شد در فاصله چند دقیقه از دولت به وزارت بازرگانی تلفن می‌كنند و دستور واردات میوه با تعرفه پایین صادر می‌شود. اما بازار مسكن كه به این شكل تنظیم نمی‌شود. خانه را كه نمی‌شود وارد كرد. مسكن را باید ساخت و دو سال برای عرضه آن انتظار كشید. وقتی 10 نفر مالك، قیمت را زیاد می‌كنند اگر رسانه‌ها بنویسند، كار خراب می‌شود و نمی‌توانیم درست كنیم. این خیلی با سیاست باید اداره شود. حتی حرف زدن درباره آن هم باید با سیاست باشد.یك مرتبه می‌آیند آمار می‌دهند دست ما را هم خالی می‌گذارند. بعد هم یك عده فرصت طلب از این آمارها سوء استفاده می‌كنند و قیمت ملك‌شان را افزایش می‌دهند. این‌طور گزارش‌ها كنترل را از دست ما خارج می‌كند. ما اگر كمی نسبت به قضیه قیمت مسكن احتیاط كنیم به نفع مردم كار كرده‌ایم. باید سعی شود اگر قیمت مسكن 30 درصد بالا رفته آن را كمتر اعلام كنند. مسابقه‌‌ اعلام قیمت كه نگذاشته‌ایم.
الان بازار مسكن آرام است؟ اوضاع معاملات چطور است؟ مسكن خرید و فروش می‌شود؟
قیمت‌ مسكن تغییر نكرده است، اما بازار مسكن این روزها به مویی بند است. مشاوران املاك در اغلب معاملات سعی می‌كنند حق كمیسیون‌ را فقط از فروشنده بگیرند تا خریدار دغدغه پول نداشته باشد. به قول بنگاهی‌ها در معامله ملكی، دلال فقط یك سر معامله را می‌گیرد؛ یعنی فقط از یك نفر پورسانت می‌گیرد. مردم به سختی برای خرید مسكن پول تهیه می‌كنند. اعضای صنف می‌گویند بعضی معامله‌ها تا پای امضا جلو می‌رود، اما برای فقط یك میلیون تومان كم یا زیاد، همه چیز به هم می‌خورد. البته این وضعیت دوام زیادی ندارد.
مافیای مسكن در تهران چه كسانی هستند؟ آدرس املاك‌شان را دارید؟
مافیا مال كشور ما نیست. مافیا در ایتالیا است. من چند سال پیش كه اسم مافیای مسكن برده شد نفهمیدم یعنی چی برخی رسانه‌ها به خود من هم یك زمانی مافیا می‌گفتند.
پس اگر مافیایی وجود ندارد، ماجرای سوداگری و خانه‌هایی كه توسط عده‌ای به عمد خالی نگهداری می‌شود و در زمان‌های به‌خصوصی همه این املاك عرضه می‌شود، چیست؟
ببینید ما مافیا به آن شكلی كه در ایتالیا كار خرابی می‌كنند در بازار مسكن نداریم. اما ملاكان بزرگ در تهران داریم. ملاكان بزرگ هر كدامشان 400 تا 500 دستگاه آپارتمان دارند كه تعدادی را اجاره داده‌اند و تعدادی را هم خالی نگهداری می‌كنند. باور كنید این افراد در تهران وجود دارند. اما ردیابی آنها در حد ما نیست. من فقط می‌توانم بگویم عده‌ای هستند كه هركدامشان مالك بین 60 تا 100 واحد مسكونی هستند. بعضی از همین‌ها تا قبل از سال 86 ساختمان‌های نیمه‌كاره خریداری می‌كردند و رها می‌كردند تا زمینش گران شود. اما این دولت كه سر كار آمد، همه سوداگری‌ها غلاف شد. البته هنوز در بالای شهر تهران برج‌های خالی از سكنه زیاد است.
برخی می‌گویند بازار مسكن از سوداگران پاك‌سازی شده است و الان هر معامله‌ ملكی كه انجام می‌شود 100 درصد خاصیت مصرفی دارد. شما تایید می‌كنید؟
یك عده از سوداگران ملك فی‌الواقع عقب نشسته‌اند. این عده در سوناها و میهمانی‌های شبانه با نشان دادن مبایعه‌نامه‌های صوری قیمت‌های كاذب و غیرواقعی را به جامعه سرایت می‌دادند و القا می‌كردند كه مالكان می‌توانند هر طور كه دلشان می‌خواهد هر قیمتی را مبنا قرار دهند و به راحتی فروش می‌رود. همین شد كه سال 86 آپارتمانی كه متری یك میلیون تومان قیمت واقعی آن بود، متری 3 میلیون تومان فروخته می‌شد و خریدار تازه گمان می‌كرد برنده معامله شده است.این عده از سوداگران یك مقداری رفتند زیر خاكستر از بین نرفته‌اند، خواب رفته‌اند. من پیش‌بینی می‌كنم تا مادامی كه این دولت سر كار است، زیرخاكستر‌های بازار مسكن بیرون نخواهند آمد.
با دستور می‌شود قیمت مسكن را كاهش داد؟
هرگز چنین چیزی نمی‌شود. چندین عامل در افزایش یا كاهش قیمت مسكن موثر است. وام دادن بانك‌ها یا جلوی وام را گرفتن. همین مسكن‌مهر. مردم هم نقش اصلی را به نظر من دارند. اگر مردم تصمیم بگیرند مسكن نخرند، قیمت كاهش می‌یابد. الان در آمریكا و دبی دقیقا همین اتفاق افتاده، افراد می‌ترسند كه ملك بخرند و ارزان‌تر شود. در آمریكا به‌طور بی‌سابقه‌ای میل به خرید مسكن كاهش پیدا كرده است. در بازار مسكن تهران در دوره‌هایی كه آپارتمان فروشی نایاب می‌شود قیمت بالا می‌رود.
شما گفته بودید مستاجر هستید. توان خرید مسكن دارید؟
من مستاجر هستم حقیقت را هم گفتم. اما مستاجر وامانده نیستم. من سرمایه‌دارم. با پولی كه دارم كار می‌كنم. به جای اینكه 800 میلیون تومان بدهم صاحب‌خانه شوم ماهی یك میلیون تومان اجاره می‌دهم و با آن پول كار می‌كنم.من ساخت‌وساز می‌كنم. حوالی یوسف‌آباد، بلوار كشاورز، جهان‌آرا. خودم با دو پسرم آپارتمان‌‌سازی داریم.